گفتگو با دکتر فریده مهدوی دامغانی[۱] 
جام جم آنلاین: دکتر فریده مهدوی دامغانی را باید بهحق یکی از پرکارترین مترجمان حال حاضر دانست، آن هم مترجم آثاری که نه تنها خود آثاری بزرگ و جاودانه بودهاند بلکه دارای خالقانی بزرگ چون دانته آلیگیری بودهاند.
پرکاری، تعهد، تخصص و دهها ویژگی منحصر به فرد در خانم دکتر فریده مهدوی دامغانی سبب شد تا او در روز دوم مردادماه سال ۸۵ مصادف با ۲۴ ژوئیه ۲۰۰۶، در شهر راونا واقع در ایالت امیلیارمانیا و با حضور جمعی از مسئولان سیاسی و فرهنگی ایتالیا، از دست استاندار این ایالت به نمایندگی از ریاست جمهوری ایتالیا، نشان کمن داتره را، که بالاترین نشان لیاقت در این کشور است دریافت کند.
نمایندۀ رئیس جمهوری ایتالیا در این آیین با تاکید بر این نکته که نشان لیاقت کمن داتره برای نخستین بار به یک فرد غیرایتالیایی اعطا میشود، گفت: فریده مهدوی دامغانی، نخستین بانوی ایرانی و مسلمان است که این نشان را از آن خود ساخته است.
فریده مهدوی، در ۲۸ تیرماهسال۱۳۴۲ در تهران به دنیا آمد. وی درخانوادهای تحصیلکرده رشد نمود تا جایی که پدرش استاد دانشگاه «هاروارد» آمریکا است. دکتر مهدوی دکترای ادبیات اروپا است وتخصص ویژهای در ادبیات قرون وسطی دارد. وی به زبانهای فرانسه، انگلیسی، ایتالیایی، اسپانیولی، لاتین و حدود ۷۰ درصد پرتغالی مسلط است. همچنین به عنوان یک مترجم فعال در دنیای کتاب،سخنرانیهای زیادی در فرانسه، ایتالیا و برزیلانجام داده است. دکتر مهدوی ، بارها و بارها بهخاطر ترجمههای شیرین و مقتدرش جوایز گوناگونی را از آن خود کرده است.
هنوز از افتخارآفرینی مترجم نامآور ایرانی که توانست بالاترین نشان لیاقت ایتالیا را از سوی رئیس جمهوری این کشور دریافت کند یک ماه نمی گذرد. با او گفتگویی کردهایم که از نظرتان میگذرد.
فاطمه مهدیبَرزی*
دانش آموختة کارشناسی ارشد مترجمی زبان انگلیسی
دانشگاه علامه طباطبایی
(قسمت چهارم)
|
حسن هاشمی میناباد*
عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی اراک
(بخش ششم)
تحلیل مقابلهای مزرعۀ حیوانات
به ترجمۀ صالح حسینی و معصومه نبیزاده
گفتار زیر بخشی است از کتاب دوجلدی آموزش ترجمه که در دست تألیف دارم. هر درس این کتاب از دو بخش تشکیل میشود: ۱) یک متن انگلیسی، شرح و تحلیل نکات دستوری و معنایی و کاربردی آن و مسائل مربوط به ترجمه و زبان فارسی، و ترجمۀ متن انگلیسی. ۲) تمرین. تمرینها بر دو نوعاند. نوع اول آنها همانند بخش اول درس یک متن انگلیسی با شرح و تحلیل آن است، منتها بدون ترجمه که خود خوانندگان باید آن را ترجمه کنند. تمرینهای نوع دوم به مقابلۀ ترجمه با متن اصلی اختصاص دارد. در این بخش نمونههایی از ترجمههای خوب و شاخص و برجسته انتخاب شده و سؤالاتی دربارۀ ترجمه پرسیده شده و نکات مهم آن مطرح شده است.
مسلم صادقی
دانشگاه آزاد اسلامی بندرعباس
چکیده
نوواژهها و علیالخصوص واژههای مرکب بخش اعظمی از واژههای زبان انگلیسی را در بر میگیرند. از اینرو، این مبحث به موضوعی جذاب و بحثبرانگیز در حیطۀ ترجمههای متون مختلف از زبان انگلیسی به فارسی بدل شده است. هدف از انجام این تحقیق پاسخ به سوالاتی چون: مشکلات مترجمان در مواجه با این نوع از نوواژگان (واژههای مرکب)، علل بروز این مشکلات، چگونگی درک این نوع ترکیبات از سوی مترجمان و نیز تاثیر این درک در ترجمۀ خلقشده و نیز ارائۀ مدل وشیوهای مناسب برای ترجمۀ آنها میباشد.
۳۰ دانشجوی دختر و پسر که در ترمهای ۷ و۸ دانشگاه آزاد بندرعباس در رشتۀ ترجمه مشغول به تحصیل بودند، برای انجام این تحقیق انتخاب شدند. ۶۰ کلمۀ مرکب از روزنامههای مختلف کشور (چاپ انگلیسی) انتخاب و استخراج شدند. دو ابزار استنباطی در قالب تستهای چندگزینهای برای سنجش و ارزیابی درک دانشجویان از اینگونه ترکیبات و ارائۀ واژههای مرکب در قالب متنهای مختلف، جهت ارزیابی قدرت ترجمه و ارائۀ معادلی مناسب و صحیح از آنها، ارائه شد. در این میان سه متغیر (ابهامات نحوی، معنایی و ارجاعات فرهنگی) که باعث بروز مشکل در درک و سپس ترجمۀ این نوع ترکیبات در مترجمان میشد نیز، مورد ارزیابی قرار گرفتند. دادههای گردآوریشده و پاسخهای دادهشده به هر کلمۀ مرکب، مورد ارزیابی قرار گرفتند. یافتهها حکایت از آن داشت که مترجمان مورد آزمایش در درک تعدادی از واژههای مرکب به علت ابهامات موجود در آنها (نحوی، معنایی و ارجاعات فرهنگی)، با مشکل مواجه بودند. همچنین، مترجمان در درک و ترجمۀ واژههای مرکبی که در قالب متن ارائه شده بود، در مقایسه با آنهایی که در قالب جمله ارائه شدند، با مشکلات کمتری مواجه بودند. در پایان، نتایج تحقیق حاضر نشان داد که مترجمان مورد آزمایش بهترین و مناسبترین استراتژی که در ترجمۀ این نوع از نوواژگان اتخاذ میکردند، استراتژی استفاده از ترجمۀ آزاد بود، که این استراتژی به نوبۀ خود موید درک واژههای مرکب با توجه به معنای ضمنی و اصطلاحی آنها میباشد.